ปัญหานักบัญชีจบใหม่ 5 เรื่องที่พบบ่อย พร้อมวิธีแก้จากงานจริง

• Facebook
• Twitter
• Line

เผยแพร่ครั้งแรก: 10 กรกฎาคม 2022
อัปเดตล่าสุด: 10 พฤศจิกายน 2026

ตอนเรียนบัญชี เราอาจทำโจทย์เดบิต–เครดิตได้ แต่พอมาทำงานจริง กลับเจอทั้งเอกสารไม่ครบ โปรแกรมที่ไม่คุ้น และงานหลายอย่างที่ต้องส่งพร้อมกัน จนบางครั้งไม่รู้ว่าควรเริ่มตรงไหนก่อนค่ะ

ปัญหานักบัญชีจบใหม่หลายเรื่องไม่ได้เกิดจากความรู้บัญชีอย่างเดียว แต่เป็นเพราะเรายังไม่คุ้นกับขั้นตอนทำงานจริงด้วย บทความนี้ CPD Academy รวบรวม 5 ปัญหาที่พบบ่อย พร้อมตัวอย่างและวิธีรับมือ เพื่อให้เริ่มทำงานได้เป็นระบบมากขึ้นค่ะ

ทำไมนักบัญชีจบใหม่มักรู้สึกว่างานจริงยากกว่าที่เรียน

ตอนเรียน เรามักได้รับโจทย์ที่มีข้อมูลค่อนข้างครบ รู้ว่าต้องคำนวณอะไร และมีคำตอบให้ตรวจสอบ แต่พอทำงานจริง รายการบัญชีหนึ่งรายการอาจเกี่ยวข้องกับหลายฝ่าย ตั้งแต่คนส่งเอกสาร คนอนุมัติ ไปจนถึงผู้ตรวจทานค่ะ

ยกตัวอย่างงานซื้อสินค้า ก่อนบันทึกเจ้าหนี้ เราอาจต้องดูทั้งใบแจ้งหนี้ ใบรับสินค้า เงื่อนไขการชำระเงิน และเอกสารภาษีที่เกี่ยวข้อง หากข้อมูลไม่ครบ ก็อาจต้องติดตามก่อนทำงานในขั้นตอนถัดไป

ความต่างที่นักบัญชีจบใหม่มักเจอ มีประมาณนี้ค่ะ

ตอนเรียน	ตอนทำงานจริง
โจทย์มีข้อมูลให้ครบ	ต้องตรวจและติดตามเอกสารเอง
รู้ว่าต้องใช้บัญชีอะไร	ต้องดูผังบัญชีและนโยบายของบริษัท
ทำโจทย์ทีละเรื่อง	มีหลายงานและหลายกำหนดส่ง
มีเฉลยให้ตรวจ	ต้องตรวจสอบและอธิบายเหตุผลของรายการ

สิ่งที่ต้องฝึกเพิ่มจึงไม่ใช่แค่จำหลักบัญชีให้แม่น แต่ต้องเข้าใจด้วยว่า ข้อมูลมาจากไหน ต้องตรวจอะไร และงานของเราต้องส่งต่อให้ใคร ค่ะ

สำหรับคนที่กำลังเตรียมตัวเข้าสู่การทำงาน สามารถอ่าน งานบัญชีสำหรับเด็กจบใหม่ เลือกงานแรกอย่างไรให้เติบโตในสายอาชีพ? เพื่อทำความเข้าใจลักษณะงานบัญชีแต่ละตำแหน่งเพิ่มเติมได้ค่ะ

ปัญหา 1 ไม่เข้าใจเอกสารและขั้นตอนงานจริง

ปัญหานี้มักเกิดขึ้นตั้งแต่ช่วงแรกค่ะ เพราะในห้องเรียนเราอาจคุ้นกับการอ่านชื่อรายการแล้วบันทึกบัญชี แต่ในบริษัทจริงต้องรู้ด้วยว่าเอกสารแต่ละใบใช้ทำอะไร และต้องผ่านขั้นตอนไหนก่อนบันทึก

ตัวอย่างสถานการณ์

ฝ่ายจัดซื้อส่งใบแจ้งหนี้มาให้ แต่ยังไม่พบหลักฐานรับสินค้า นักบัญชีจึงต้องตรวจสอบก่อนว่าสินค้าได้รับแล้วหรือยัง และรายการควรบันทึกในงวดใด หากรีบบันทึกโดยไม่ตรวจข้อเท็จจริง อาจทำให้รายการบัญชีคลาดเคลื่อนได้ค่ะ

วิธีรับมือ

1. ถามก่อนว่าเอกสารนี้ใช้กับขั้นตอนไหน เช่น บันทึกบัญชี ตรวจรับสินค้า หรือเตรียมจ่ายเงิน
2. ดูตัวอย่างรายการเดิมที่ผ่านการตรวจทานแล้ว เพื่อเข้าใจวิธีทำงานของบริษัท
3. ตรวจเอกสารที่เกี่ยวข้อง หากข้อมูลไม่ครบ ให้จดรายการที่ต้องติดตาม
4. เช็กขั้นตอนอนุมัติและผู้ตรวจทาน ก่อนดำเนินการในงานที่ยังไม่คุ้นเคย

ไม่จำเป็นต้องจำเอกสารทุกประเภทให้ได้ในสัปดาห์แรกค่ะ แต่ควรเริ่มแยกให้ออกว่าเอกสารไหนใช้เป็นหลักฐานประกอบรายการ และเอกสารไหนยังต้องรอข้อมูลเพิ่มเติม

Tip จาก CPD Academy: เวลาพบเอกสารที่ไม่รู้จัก ลองจดไว้ 3 อย่างค่ะ คือ ชื่อเอกสาร ใช้กับรายการอะไร และใครเป็นคนตรวจ วิธีนี้ช่วยให้ครั้งต่อไปไม่ต้องเริ่มเรียนรู้จากศูนย์

ปัญหา 2 กลัวถาม จนงานค้างหรือผิดซ้ำ

ปัญหานักบัญชีจบใหม่ที่พบได้บ่อยคือการไม่กล้าถาม เพราะกลัวถูกมองว่าไม่เก่ง บางคนเคยถามแล้วได้รับคำตอบสั้น ๆ จนไม่แน่ใจว่าจะถามต่อดีไหม สุดท้ายจึงเลือกลองทำเองก่อน

แต่สำหรับงานบัญชี การเดาอาจทำให้ปัญหาใหญ่กว่าเดิมค่ะ โดยเฉพาะรายการที่เกี่ยวข้องกับภาษี การจ่ายเงิน หรือการปรับปรุงบัญชี

ตัวอย่างสถานการณ์

เจอใบแจ้งหนี้ค่าบริการที่ไม่แน่ใจว่าควรบันทึกบัญชีค่าใช้จ่ายประเภทไหน แต่ไม่กล้าถามหัวหน้า จึงเลือกบัญชีที่คิดว่าใกล้เคียงที่สุด พอมีรายการลักษณะเดียวกันเข้ามาอีก ก็ใช้วิธีเดิมจนเกิดข้อผิดพลาดซ้ำ

ลองเปลี่ยนจากการถามกว้าง ๆ เป็นการบอกว่าตรวจอะไรไปแล้วและยังสงสัยตรงไหน เช่น

แทนที่จะถามว่า

“รายการนี้ลงบัญชีอะไรคะ”

ลองถามว่า

“รายการนี้เป็นค่าบริการรายเดือนค่ะ หนูดูผังบัญชีและรายการเดือนก่อนแล้ว แต่ยังไม่แน่ใจว่าควรใช้บัญชีไหน รบกวนช่วยตรวจให้หน่อยได้ไหมคะ”

คำถามแบบนี้ช่วยให้คนสอนเข้าใจว่าปัญหาอยู่ตรงไหน และตอบได้ตรงจุดมากขึ้นค่ะ

หลังได้คำตอบ ควรจดวิธีตรวจสอบไว้ในพื้นที่จัดเก็บข้อมูลที่บริษัทอนุญาต ส่วนรายการที่มีผลกระทบสำคัญหรือใกล้กำหนดส่ง ไม่ควรรอรวบรวมคำถามจนทำให้งานล่าช้า

หากต้องการฝึกวิธีถามงานและรับส่งงานให้ชัดเจนขึ้น อ่าน นักบัญชีเริ่มงานใหม่ ปรับตัวอย่างไร? พร้อม Checklist 30 วันแรก เพิ่มเติมได้ค่ะ

ปัญหา 3 จัดลำดับงานไม่ทันช่วงปิดเดือน

ช่วงต้นเดือนอาจยังพอจัดการงานได้ แต่พอใกล้ปิดบัญชี งานหลายอย่างมักเข้ามาพร้อมกัน ทั้งบันทึกเอกสาร ติดตามรายการค้าง กระทบยอด และเตรียมข้อมูลให้หัวหน้า

ถ้าเราทำตามลำดับที่งานเข้ามาอย่างเดียว อาจเผลอใช้เวลาทั้งวันกับงานที่ยังไม่เร่งด่วน ขณะที่งานสำคัญใกล้ครบกำหนดแล้วค่ะ

ลองแบ่งงานออกเป็น 3 กลุ่มก่อน

ประเภทงาน	ตัวอย่าง	ควรทำอย่างไร
งานใกล้กำหนดส่ง	ข้อมูลประกอบการปิดเดือน	จัดลำดับทำก่อน
งานที่ต้องรอคนอื่น	เอกสารซื้อที่ยังไม่ครบ	รีบติดตามและกำหนดวันตอบกลับ
งานที่ทำต่อได้	ตรวจรายการหรือจัดแฟ้มเอกสาร	ทำระหว่างรอข้อมูล

ตัวอย่างสถานการณ์

หากต้องส่งรายละเอียดเจ้าหนี้ให้หัวหน้าพรุ่งนี้ แต่ยังมีเอกสารซื้อบางรายการไม่ครบ สิ่งที่ควรทำไม่ใช่นั่งรอเอกสารทั้งหมดค่ะ

ให้แยกรายการที่ข้อมูลพร้อมออกมาทำก่อน พร้อมส่งรายการเอกสารที่ขาดให้ผู้เกี่ยวข้องติดตาม และแจ้งหัวหน้าว่ายังมีเรื่องใดรอข้อมูลอยู่

สำหรับคนที่ยังไม่เห็นภาพว่างานบัญชีรายเดือนต้องทำอะไรก่อน–หลัง สามารถดู Flow งานบัญชีรายเดือน 8 ขั้นตอน พร้อม Checklist ปิดบัญชี เป็นแนวทางเพิ่มเติมได้ค่ะ

Tip จาก CPD Academy: ก่อนเลิกงาน ลองจดงานของวันถัดไปไว้ 3 เรื่อง ได้แก่ งานที่ต้องส่ง งานที่รอข้อมูล และงานที่ต้องถามหัวหน้า จะช่วยให้เริ่มวันใหม่ได้ง่ายขึ้นค่ะ

ปัญหา 4 ทำงานช้าเพราะยังไม่รู้ว่าต้องตรวจอะไร

นักบัญชีจบใหม่บางคนใช้เวลาตรวจเอกสารนาน เพราะยังไม่แน่ใจว่าต้องตรวจข้อมูลส่วนไหนก่อน จึงต้องกลับมาเปิดเอกสารเดิมหลายรอบค่ะ

การทำงานให้เร็วขึ้นไม่ได้แปลว่าต้องลดการตรวจนะคะ แต่ควรรู้ก่อนว่า งานแต่ละประเภทต้องตรวจอะไรบ้าง

ตัวอย่างสถานการณ์

ได้รับใบแจ้งหนี้จากผู้ขายหนึ่งใบ แต่ใช้เวลานานเพราะยังไม่รู้ว่าควรเริ่มดูข้อมูลจากตรงไหน

อาจเริ่มจากรายการตรวจสอบ (Checklist) สั้น ๆ เช่น

• ชื่อผู้ขายและข้อมูลเอกสารถูกต้องหรือไม่
• วันที่และรายละเอียดสินค้า/บริการตรงกับรายการที่เกิดขึ้นหรือไม่
• จำนวนเงินและภาษีที่เกี่ยวข้องสมเหตุสมผลหรือไม่
• มีหลักฐานประกอบและการอนุมัติตามขั้นตอนหรือไม่
• หากพบข้อสงสัย ต้องสอบถามใครก่อนบันทึก

รายการตรวจสอบนี้เป็นเพียงตัวอย่างเบื้องต้นค่ะ แต่ละกิจการอาจต้องตรวจเรื่องอื่นเพิ่มเติมตามประเภทเอกสารและระบบควบคุมภายใน

ช่วงแรกอาจต้องเปิด Checklist ดูบ่อยหน่อย แต่เมื่อทำงานประเภทเดิมซ้ำ ๆ เราจะเริ่มเห็นว่าต้องตรวจตรงไหนก่อน และไม่เสียเวลากับการกลับมาตรวจเรื่องเดิมหลายรอบ

หากอยากเข้าใจวิธีตรวจข้อมูลทางบัญชีเพิ่มเติม อ่าน ข้อผิดพลาดงานบัญชีที่พบบ่อยและเครื่องมือช่วยตรวจงานบัญชีรายเดือน ต่อได้ค่ะ

ปัญหา 5 รับมือกับคำติและความกดดันไม่เป็น

ช่วงเริ่มงานใหม่ การถูกหัวหน้าแก้งานอาจทำให้เสียความมั่นใจ โดยเฉพาะเวลาที่เราตั้งใจทำเต็มที่แล้ว แต่ยังมีรายการผิดหรือต้องกลับไปแก้หลายรอบ

สิ่งสำคัญคือแยกให้ออกว่า คำแนะนำเพื่อปรับปรุงงาน กับ การตำหนิด้วยวิธีที่ไม่เหมาะสม เป็นคนละเรื่องกันค่ะ

หากหัวหน้าบอกว่า “รายการนี้ใช้บัญชีผิด” ลองถามต่อว่าควรตรวจข้อมูลอะไรเพิ่ม และมีตัวอย่างรายการที่ถูกต้องให้ดูไหม แล้วจดไว้ใช้กับงานครั้งต่อไป

แต่ถ้าได้รับการตำหนิด้วยถ้อยคำรุนแรง ถูกดูหมิ่น หรือถูกกดดันจนไม่สามารถทำงานได้อย่างเหมาะสม ก็ไม่จำเป็นต้องมองว่าเป็นเรื่องที่ต้องทนเพราะเราเพิ่งจบใหม่นะคะ ควรพิจารณาปรึกษาผู้บังคับบัญชาที่เกี่ยวข้องหรือฝ่ายทรัพยากรบุคคล (HR) ตามช่องทางของบริษัท

วิธีรับมือเมื่อถูกแก้งาน

1. ฟังให้ชัด ว่ารายการผิดตรงไหน
2. ตรวจสอบสาเหตุ ไม่ใช่แก้เฉพาะตัวเลขให้ผ่าน
3. ถามวิธีป้องกัน ไม่ให้เกิดข้อผิดพลาดซ้ำ
4. จดไว้ทบทวน ก่อนทำงานประเภทเดียวกันครั้งต่อไป

ส่วนการทำงานกับคนต่างวัยหรือทีมที่มีวิธีสื่อสารไม่เหมือนกัน ลองเริ่มจากการถามรูปแบบการส่งงานที่แต่ละคนสะดวก และแจ้งความคืบหน้าให้ชัดเจน จะช่วยลดความเข้าใจผิดได้ค่ะ

แก้ปัญหาอย่างไรโดยไม่ต้องเก่งทุกอย่างตั้งแต่เดือนแรก

การแก้ปัญหานักบัญชีจบใหม่ไม่จำเป็นต้องเริ่มจากการทำงานทุกอย่างให้ได้ภายในเดือนแรกค่ะ แต่ควรเริ่มรู้ว่าเรื่องไหนทำได้แล้ว เรื่องไหนยังต้องมีคนตรวจ และเรื่องไหนต้องฝึกเพิ่มเติม

ลองใช้ตารางนี้ทบทวนตัวเองทุกสัปดาห์ค่ะ

สิ่งที่ควรทบทวน	คำถามที่ใช้เช็กตัวเอง
งานที่เริ่มทำได้	มีรายการไหนที่ทำได้โดยไม่ต้องให้สอนใหม่ทุกครั้ง
ปัญหาที่เจอบ่อย	ผิดเรื่องเดิมซ้ำหรือไม่ และรู้สาเหตุแล้วหรือยัง
เรื่องที่ต้องถาม	มีงานไหนที่ยังไม่เข้าใจขั้นตอนหรือผู้รับผิดชอบ
งานที่ต้องพัฒนา	สัปดาห์หน้าควรฝึกเรื่องอะไรเป็นพิเศษ

แนวทางของ หน่วยงาน Acas ของสหราชอาณาจักร แนะนำให้วางแผนสอนงานตามประสบการณ์ของพนักงาน เพราะคนที่เพิ่งเริ่มทำงานครั้งแรกอาจต้องการคำแนะนำและเวลาเรียนรู้มากกว่าคนที่มีประสบการณ์แล้วค่ะ

สิ่งที่ช่วยให้มือใหม่ทำงานคล่องขึ้นคือการจดวิธีทำงานที่ถูกต้องไว้ใช้ซ้ำ และรู้ว่าเมื่อเจอปัญหาควรกลับไปตรวจข้อมูลตรงไหนก่อน ไม่ใช่การพยายามจำทุกอย่างในครั้งเดียว

ถ้าอยากมีแผนฝึกงานช่วงเดือนแรกแบบเป็นขั้นตอน สามารถใช้ Checklist 30 วันแรกสำหรับนักบัญชีเริ่มงานใหม่ เป็นแนวทางได้ค่ะ

สรุป นักบัญชีมือใหม่โตเร็วขึ้นได้จากการถาม ทบทวน และทำระบบ

ปัญหานักบัญชีจบใหม่ทั้ง 5 เรื่อง ไม่ว่าจะเป็นการอ่านเอกสารไม่เข้าใจ ไม่กล้าถาม จัดลำดับงานไม่ทัน ตรวจงานช้า หรือรับมือกับคำติ ล้วนเป็นเรื่องที่ต้องอาศัยการฝึกฝนและเรียนรู้จากงานจริงค่ะ

สิ่งสำคัญคือเมื่อเจอปัญหาแล้ว เรารู้วิธีจัดการกับมันมากขึ้นหรือไม่ ลองเริ่มจากถามให้ชัด จดสิ่งที่เรียนรู้ และทำรายการตรวจสอบสำหรับงานที่ต้องทำซ้ำ เมื่อมีขั้นตอนที่ชัดเจน งานที่เคยใช้เวลานานก็จะค่อย ๆ จัดการได้คล่องขึ้นค่ะ

คำถามที่พบบ่อย (FAQ) เกี่ยวกับปัญหานักบัญชีจบใหม่

อยากเข้าใจเอกสารและขั้นตอนทำบัญชีจริงให้มากขึ้น?

สำหรับนักบัญชีจบใหม่ บางครั้งปัญหาไม่ได้อยู่ที่จำหลักบัญชีไม่ได้ แต่อยู่ที่ยังไม่เห็นว่าเอกสารแต่ละใบเชื่อมกับการบันทึกบัญชีอย่างไร และต้องตรวจอะไรบ้างก่อนส่งงานค่ะ

ลองดูคอร์ส ทำบัญชีธุรกิจซื้อมาขายไป สำหรับนักบัญชีมือใหม่ ของ CPD Academy ที่พาเรียนรู้ตั้งแต่ขั้นตอนธุรกิจ เอกสารซื้อ–ขาย การบันทึกบัญชี ลูกหนี้ เจ้าหนี้ สินค้าคงเหลือ ไปจนถึงการปิดบัญชี พร้อมการฝึกปฏิบัติ (Workshop) และรายการตรวจสอบ (Checklist)

คอร์สนี้เหมาะกับคนที่มีพื้นฐานบัญชีอยู่แล้ว แต่อยากฝึกเชื่อมความรู้ที่เรียนมากับขั้นตอนทำงานจริง เพื่อให้รู้ว่าควรเริ่มตรวจตรงไหน และทำงานต่ออย่างไรเมื่อเจอรายการที่ยังไม่คุ้นเคยค่ะ

• Facebook
• Twitter
• Line